Je hebt €80.000 op je spaarrekening staan. En dan lees je in het nieuws dat een bank omvalt. Paniek? Dat hoeft niet. In Nederland en de EU is je spaargeld tot €100.000 gegarandeerd. Maar hoe werkt dat precies?
Wat is het depositogarantiestelsel?
Het depositogarantiestelsel (DGS) is een Europees vangnet voor spaarders. Als een bank failliet gaat, krijg je je geld terug tot een maximum van €100.000 per persoon per bank. Dit geldt in alle EU-landen.
In Nederland wordt het DGS uitgevoerd door De Nederlandsche Bank (DNB). Bij een bankfaillissement neemt DNB het over en zorgt ervoor dat spaarders hun geld terugkrijgen.
Hoeveel is gedekt?
De basis: €100.000 per persoon per bank
Het maximum is €100.000 per persoon per bankvergunning. Let op die laatste woorden.
Per persoon: Als je een gezamenlijke rekening hebt met je partner, is €200.000 gedekt (€100.000 per persoon).
Per bankvergunning: Sommige merken horen bij dezelfde bank. ASN Bank, RegioBank en SNS vallen allemaal onder de Volksbank. Als je bij elk €50.000 hebt staan, heb je €150.000 bij één bank. Gedekt is dan maar €100.000.
Wat telt mee?
- Betaalrekeningen
- Spaarrekeningen
- Deposito's
- Opgebouwde rente
Wat telt niet mee?
- Beleggingen (aandelen, ETF's, obligaties)
- Contant geld in een kluis bij de bank
- Crypto
- Verzekeringen en pensioenen
Beleggingen vallen onder een ander systeem (het beleggerscompensatiestelsel) met andere regels.
Tijdelijk hoog saldo
Er is een uitzondering. Als je tijdelijk meer dan €100.000 op je rekening hebt door een bijzondere gebeurtenis, is tot €500.000 gedekt gedurende 3 maanden. Denk aan:
- Verkoop van je huis
- Erfenis
- Echtscheiding
- Letselschadevergoeding
- Pensioen- of ontslagvergoeding
Dit moet je wel kunnen aantonen. Bewaar dus documentatie.
Buitenlandse banken
Via platforms als Raisin kun je sparen bij buitenlandse banken, vaak met hogere rentes. Is dat veilig?
EU-banken: zelfde garantie
Alle EU-banken vallen onder hetzelfde systeem: €100.000 per persoon per bank. Een Maltese of Estlandse bank heeft dezelfde garantie als ING.
Maar er is een verschil: de uitbetaling gaat via het garantiestelsel van dát land. Bij een Nederlandse bank krijg je je geld binnen 7 werkdagen van DNB. Bij een buitenlandse bank kan dat langer duren, afhankelijk van hoe efficiënt dat land is georganiseerd.
Niet-EU-banken: oppassen
Banken van buiten de EU (bijvoorbeeld Turkije of het VK na Brexit) vallen niet onder het Europese DGS. Ze kunnen een eigen garantiestelsel hebben, maar de voorwaarden verschillen. Check dit altijd voordat je spaart bij een niet-EU-bank.
Wat gebeurt er bij een faillissement?
- DNB neemt over. Zodra een bank officieel failliet is, neemt DNB de afhandeling over.
- Je rekeningen worden bevroren. Je kunt tijdelijk niet bij je geld.
- DNB controleert de administratie. Ze kijken hoeveel je precies had staan.
- Uitbetaling binnen 7 werkdagen. In de meeste gevallen. Bij complexe situaties kan het iets langer duren.
- Boven €100.000? Het deel boven de garantie gaat mee in de afwikkeling van het faillissement. Je krijgt mogelijk een deel terug, maar dat is niet gegarandeerd en kan jaren duren.
Hoe spreid je slim?
Als je meer dan €100.000 spaargeld hebt (gefeliciteerd), is spreiden verstandig:
- Gebruik meerdere bankvergunningen. ING en Rabobank zijn twee aparte banken. ASN en SNS niet (allebei Volksbank).
- Check de vergunning. Op de DNB-website kun je zien onder welke vergunning een bank valt.
- Partner meerekenen. Met twee personen heb je €200.000 dekking per bank.
Praktisch: zet niet meer dan €95.000 per persoon per bank. Dan heb je wat marge voor opgebouwde rente.
Moet je je zorgen maken?
In Nederland is sinds de invoering van het DGS geen enkele spaarder geld kwijtgeraakt door een bankfaillissement. De laatste keer dat een Nederlandse bank omviel was Icesave in 2008, en toen kregen alle spaarders hun geld terug.
De grote Nederlandse banken (ING, Rabobank, ABN AMRO) zijn "systeembanken". De overheid zal er alles aan doen om te voorkomen dat ze omvallen, omdat de gevolgen te groot zijn.
Maar: garanties zijn geen absolute zekerheid. Bij een systeemcrisis kan alles op losse schroeven komen te staan. Het DGS is een sterk vangnet, maar geen onbreekbare belofte.
Mijn kijk hierop
Voor de meeste mensen is het DGS meer dan voldoende. Je hoeft niet wakker te liggen van de vraag of je bank morgen omvalt. Het systeem werkt.
Heb je meer dan €100.000? Spreid over meerdere banken. Niet omdat het morgen misgaat, maar omdat het niets kost en wel rust geeft.
En die hogere rente bij een buitenlandse bank via Raisin? Prima, zolang het een EU-bank is. Dezelfde garantie, alleen de afhandeling kan iets langer duren. Voor de meeste mensen is dat acceptabel risico voor een betere rente.
Bronnen
- DNB over depositogarantiestelsel: officiële informatie
- DNB openbaar register: check welke banken een vergunning hebben
- AFM over DGS: consumenteninformatie